Bureaucratie bij de politie: de noodzaak van een bredere benadering

Vermindering administratieve lasten en versterking vakmanschap politie
De inzet van de minister is erop gericht de administratieve lasten van de politie in deze kabinetsperiode met 25% te verminderen en het vakmanschap te versterken. Wij onderschrijven deze ambitie van harte. Wie de werkelijkheid van het politiewerk kent, kan niet anders concluderen dan dat er meer tijd moet worden besteed aan de kern van het werk: intake, noodhulp, handhaving en opsporing. De tijd van politiemensen moet zinvoller worden besteed. Het terugdringen van administratieve lasten is hiervoor absoluut belangrijk, maar wij zijn van mening dat het blikveld niet te veel moet worden verengd. Administratieve lasten vormen hoe dan ook een wezenlijk onderdeel van het politiewerk, in het bijzonder in het opsporingsproces. Daarom vinden wij het van belang om breder te kijken naar de tijdsbesteding op de werkvloer en naar de pogingen om te komen tot een zinvollere invulling daarvan.

Op basis van uiteenlopende opdrachten die wij in nauw contact met de werkvloer bij de politie hebben uitgevoerd, constateren wij dat de schaarse tijd van politiemensen ook opgaat aan o.a.:

• het vervoer van mobiele telefoons, computers en dergelijke door rechercheurs om deze te laten uitlezen door specialisten die soms op grote fysieke afstand van het primaire proces hun werk doen
• het vervoer van verdachten door noodhulpmedewerkers tijdens horecadiensten, terwijl juist tijdens deze diensten en uren politiemensen op straat hard nodig zijn
• het te laat betrekken van het Openbaar Ministerie in het keuzeproces rondom (kleinere) opsporingsonderzoeken als gevolg waarvan er (bij nader inzien) onnodig wordt gerechercheerd
• het onvoldoende bekend zijn met het gebruik van de administratieve systemen, als gevolg waarvan het gebruik langer duurt dan nodig is
• de neiging om vrijwel alle activiteiten uit te voeren met een dubbele bezetting waar een enkele bezetting ook mogelijk is (met twee personen de noodhulpauto bemannen of met meerdere rechercheurs verklaringen opnemen en bijvoorbeeld pasfoto’s van verdachten halen).

Zinvolheid van de tijdsbesteding politie centraal stellen
Het bovenstaande illustreert dat het nodig is om de zinvolheid van de tijdsbesteding in plaats van administratieve lasten centraal te stellen. De focus op regels en procedures ontslaat politiemensen en hun leidinggevenden ervan om kritisch naar de eigen keuzes te kijken die met betrekking tot de tijdsbesteding worden gemaakt. Ook de minister heeft een breder blikveld nodig. De minister zou naar ons idee niet alleen alert moeten zijn op ‘het ontstaan van nieuwe bureaucratische regels’, maar ook rekening moeten houden met de consequenties van opschaling. Een onbedoelde consequentie van de opschaling van de politie kan bijvoorbeeld zijn dat rechercheurs regelmatig heen en weer rijden om bewijs bij specialisten af te leveren om het vervolgens weer op te halen als het ‘klaar’ is (denk aan het voorbeeld van het uitlezen van de mobiele telefoon). Als er echter uitsluitend wordt gedacht in termen van administratieve lasten kan dit zomaar gebeuren. Niet doen dus.